Tiyatro: 80’lerde Lubunya Olmak

Işıl Saykan

Madilikler Gerçek, Gullümler Gerçek, Bu Pavyon Gerçek!
12 Eylül askeri darbesi elbette bu ülkede yaşayan herkesin hayatına bir şekilde “dokunmuştur.” Baskılara, zorluklara karşı bir şekilde mücadele edilmiş veya sağ-sol olarak iki kutuplu gördüğümüz ülke haritasının bir şekilde değişeceğine inanılmış ve her şey hızlıca gelişivermiştir. Bu dönemde baskıların, ve her türlü kısıtlama ve zorluğun “herkes için” geçerli olduğu unutulmuş ve zaten toplum-dışı görülen “kesim”in neler yaşadığı, hayatlarının nasıl değiştiği düşünülmemiştir, sorgulanmamıştır. Evet, transseksüellerden, travestilerden söz ediyorum. 80’lerde bir lubunyanın hayatı nasıl değişmiştir, hiç merak ettiniz mi?
Önce Kitaplaştırılıyor Sonra Sahnelere Taşınıyor
Oyun, İzmir’de faaliyet gösteren Siyah Pembe Üçgen Derneği’nin 2012 yılında yayımladığı aynı adlı kitaptan uyarlanmış. Kitapta kendi deneyimlerini paylaşan transseksüellerin hayat hikayeleri yer alıyor.  Tamamı gerçekleştirilen söyleşilerden oluşan bu derleme, orijinalliğini koruyarak ve gerçek anlatılara uygun olarak dört transseksüelin hayatları üzerinden sahneye uyarlanmış. Yönetmeni ve aynı zamanda metni sahneye uyarlayan Ufuk Tan Altunkaya, birbirinden yetenekli oyuncularla çalışıyor. Ayşe Gülerman, Elit Çam, Neşem Akhan anlattıkları hikayelerle kurdukları içten bağı seyirciye de geçiriyor ve bambaşka bir pavyon havası estiriyorlar.
Lubunyaların Gözünden Ülkenin Karnesi Çıkıyor
Oyunu izlerken bir an yaşanılan zorlukların ve baskıların geçip geçmediğini düşündüm. Elbette ki direnilen ön yargılar, kalıplaşmış algılar, sistemler filan olunca yani daha “soyut” şeyler olunca süreç uzuyor, değiştirmeye başladığını izlemek sabır istiyor. Türlü madiliklerle önümüze koyulan “tuzaklara” gullümlerle cevap vermek hoş olsa gerek. Bu oyunda da sevdiğim şey bu oldu, eğer dram dolu trans hikayeleri arıyorsanız hani şu ajitasyonu bol olanlardan, yanılıyorsunuz, burada hayattaki komedi ve dram dengesini içine sindirmiş bir eser duruyor. 80’lerle birlikte değişen park ortamlarının, buluşmaların, çarka çıkışların, karakollarda işlenen insanlık suçlarının, ülkenin değişen gece yaşantısının, Dolapdere’nin, Bayram Sokak’ın, Adana’nın, İzmir’in “kirli sokaklarının” anlatıldığı yaşam hikayeleriyle kendi hayat hikayeniz arasında ortaklıklar kurabilirsiniz. Belki de “büyüklerinizden” duyduğunuz darbe günlerinin “görünmeyen” kısımlarını dinlemek size iyi gelecek.
Oyun, çeşitli salon ve sahnelerin aylık programlarından takip edilebilir.

OYUNUN KÜNYESİ:
Metin: Pembe Siyah Üçgen Derneği İzmir
Uyarlama/Yönetim: Ufuk Tan Altunkaya
Proje Koordinasyon: Didem Kaplan
Proje Danışmanı: Ozan Ünlükoç
Proje Asistanı: Ömer Kaan Aydın
Video – Görsel Tasarım: Çağla Çağlar
Tema Müzik: Emre Akad 
Oyuncular: Ayşe Gülerman, Elit Çam, Neşem Akhan

Benzer İçerikler